Dag Hanneke,

heb zo even met veel genoegen jouw tekst en idee tot me genomen. Er ging een wereld voor me open. Niet alleen door je krachtige omschrijving van wat jou drijft als kunstenaar, maar ook door de kritiek op mijn interpretatie.
Die treft absoluut doel; mij verbaast het nu, met het door jou ingebrachte voortschrijdende inzicht, dat ik die schurende kant niet heb meegenomen. Wel gezien, onmogelijk om die niet op te merken, maar blijkbaar vormgegeven in een vocabulaire waar ik de gevoeligheid voor mis om die te transformeren in een ander medium. En dat kan te maken hebben met mijn eigen achtergrond; mogelijk ben ik in het verleden te pamflettistisch bezig geweest (RAF, Baader Meinhoff!!!) om jouw meer impliciete verwijzingen naar de ongemakkelijke werkelijkheid te kunnen bevatten.
Samenvattend: fantastisch idee, de combi van die schedels met de tekening. Niet als een memento mori, maar eerder als een verwijzing naar die ongemakkelijke kant van het bestaan.
Mijn voorstel is dan ook om jouw idee van 'op de tekening' letterlijk te nemen - ik neem aan dat dit ook een van jouw opties is - en de schedels in een door jou aan te geven compositie over de tekening te verdelen. Die dan op gepaste wijze zijn verdiende correctie krijgt. Je hebt me blij gestemd met je ver (letterlijk en figuurlijk) gezichten op het vervolg van het project.
Als je het goed vindt ga ik je tekst opnemen in het voor deze expo bedoeld magazine. Ik stuur je tzt de opmaak door.

Dank en vriendelijke groet, kind regards,
Willem M.A. Muijs

—

Op 26-11-2015 om 17:13 schreef Hanneke Klinkum:

Hoi Willem,

Ja het is heerlijk in Spanje. Mooi helder zonnig weer. Het duurt altijd even voordat ik mijn eigen rust en draai heb gevonden hier. Na een lange tijd van afwezigheid liggen er altijd verrassingen en zaken die je toch moet regelen. Tja, je hebt een eigen huis of niet... jij kent het... (chique of niet maakt niet uit.) Duurt het bij jou ook enige weken voordat je in jouw Italiaanse huis aan je beeldende werk kunt? Ik moet altijd behoorlijk acclimatiseren.

Jouw project: Mentaal landschap:
Overigens wel een chique omschrijving (als je het dan toch daarover hebt). Ik snap het wel, en bovendien moet je toch een mooie titel en beschrijving geven. En misschien is de benaming ook heel juist, maar ik voel me er ook wel wat onzeker bij. Ik kan alleen maar reageren op wat ik denk dat het betekent voor mij. Geen pretentie. Het getheoretiseer is niet zozeer mijn 'pakkie an’, ik geloof het allemaal wel. Waar het mij omgaat is natuurlijk hoe IK het voel, beleef en vooral hoe ik er mijzelf beeldend in terug kan vinden.
Ok, daar gaan we dan.
Ik ben al enige tijd bezig met vergankelijkheid, sterfelijkheid, overblijfselen, heden-verleden, dierlijk-menselijk (en ook de onderlinge relatie), - terug naar af, de grond in en wat er dan nog overblijft. Waarschijnlijk heb je daarvan al een en ander gezien en begrepen toen je op atelierbezoek was, of mijn boek doornam. Een echte theorie heb ik er niet over. Afschuw én schoonheid en de aantrekkingskracht van het lelijke en slechte. Dingen komen op mij af en ik laat e.e.a. binnen en laat betijen tot ik er een vorm voor vind. De mondiale gebeurtenissen hebben zonder twijfel hun neerslag in mijn beelden en tekeningen, ofschoon dat mogelijk niet direct als zodanig waarneembaar zal zijn. En ik het ook niet concreet kan aanwijzen; het is echter toch van betekenis. Jouw tekening van mijn atelier-landschap toont diverse aspecten van wat er in mijn atelier te zien is (geweest). Essentieel, ja zeker.
Jouw interpretatie, dan wel weergave en zienswijze in die vorm laat dat zien, heel mooi en gevoelig, maar… natuurlijk nooit volledig en eigenlijk toch een beetje braaf, te lieflijk en ‘ongevaarlijk’. In mijn ogen mag het wel wat schuren. Ik zoek toch naar een confrontatie van lelijk en afschrikwekkend, zacht én scherp, met een beetje afgeronde hoekjes, maar vooral niet te gemakkelijk. Of dat lukt is altijd de (mijn) vraag.
Jouw tekening wil ik daarom door middel van mijn attributen, werk, omringen. Die attributen zijn: 2 of 3 zwart 'geflockte’ bokkenschedels en een aantal kleine keramische mensen-schedeltjes (wit of zwart, goud-, zilverkleurig). Het zij als een omlijsting..., of een directe toevoeging: er in/aan of op de tekening ???, of eventueel op een apart tableau in de buurt, daarover kunnen we nog van gedachten wisselen. (Ik denk NIET aan een los beeld erbij, of een tekening van mij ergens, dat lijkt me te vrijblijvend.)
De keramische schedeltjes heb ik nu nog niet voldoende... Waarschijnlijk zal ik er bij moeten maken, als ik in februari weer in Nederland ben, wat voor de haalbaarheid geen probleem hoeft te zijn. Slechts de tijd moet me gegeven zijn.
Ik heb geen idee hoe je hierop gaat reageren. Het zal toch een samenspraak moeten blijven... zo is jouw tekening van mijn atelierlandschap immers ook ontstaan. Laat me weten wat je er van vindt.
Als enige illustratie zal ik een foto van de geflockte bokkenschedels en van de keramische schedeltjes toevoegen, zodat je een indruk kunt krijgen.
Dit is mijn (voorlopige) concept, waarvan ik overigens intuïtief de krijtlijnen zag, zodra ik jouw verzoek kreeg om mee te werken aan je project van ‘het atelier als mentale landschap’.
Benieuwd naar jouw reactie.

Groet uit een nog zonnig Zuidelijk Spanje,
Hanneke Klinkum